Finlandiya'da yaşam

Tukea lapsen syntymän jälkeen
theme icon

Çocuğun doğumundan sonra sağlanan destek

Çocuğun doğumundan sonra ebeveynlerden biri çocuğa genellikle bir süre evde bakar. Kela, bu bakım süresi için çeşitli gündelik ebeveynlik paraları (vanhempainpäiväraha) ödemektedir. Şunlar gündelik ebeveynlik paraları arasındadır:

  • annelik parası ve özel annelik parası
  • ebeveynlik parası
  • babalık parası.

Ek olarak, çocuğun velisine çocuk 17 yaşını dolduruncaya değin çocuk parası (lapsilisä) ödenmektedir. Ayrıntılı bilgiyi, InfoFinland'ın Çocuk parası başlıklı sayfasından edinin.

Gündelik ebeveynlik paraları için başvuruda bulunma

Finlandiya’da sosyal güvence kapsamındaysanız ve hesaplanan doğum tarihinden önce en az kesintisiz 180 günlük bir zaman dilimi için Finlandiya’da, bir başka AB ya da AEA ülkesinde ya da İsviçre’de sağlık sigortalı olarak bulunmuşsanız, gündelik ebeveynlik parası almak üzere başvuruda bulunabilirsiniz.

Gündelik ebeveynlik parası başvurusunu Kela’nın internet sayfaları üzerinden yapabilirsiniz. Internet sayfasına internet bankası şifrenizle ya da cep telefonunuzda bulunan dijital kimliğinizle giriş yapın. Size başvuruyu nasıl doldurmanız gerektiği konusunda talimat verilecektir. İlgili internet adresinden aynı zamanda başvurunuzun ele alınış durumunu da görebilirsiniz. Başvuru ele alınıp, karara bağlandığında, internet sayfalarından ne kadar destek alacağınızı ve bunun size ne zaman ödeneceğini de göreceksiniz. Söz konusu hizmet Fince ve İsveççe dillerinde verilmektedir.

Gündelik ebeveynlik parasına, kâğıt başvuru formunu doldurarak ve bu formla birlikte gerekli ekleri herhangi bir Kela bürosuna postalayarak da başvurabilirsiniz. Formların doldurulması konusunda ana sağlığı danışmanlığı merkezinden yardım alabilirsiniz.

Size ödenecek gündelik ebeveynlik paralarının tutarı gelirlerinizin tutarına bağlı olmaktadır. Gündelik para her zaman için düzenli ücretten (maaştan) daha az olup, genellikle gelirinizin % 70’i tutarındadır. Geliriniz yoksa asgari gündelik ebeveynlik parası alırsınız. İşsiz bir ebeveynin de gündelik ebeveynlik paralarından yararlanma hakkı bulunmaktadır.

İşvereninizin size gündelik ebeveynlik parası dönemi içinde ücret (maaş) ödemesi durumunda, Kela gündelik parayı işverene ödemektedir. Ebeveynlik izninizi, izniniz başlamadan 2 ay önce işvereninize bildirin. İzniniz 12 işgünü ya da daha kısa bir süre olacaksa, bunu işvereninize bir ay önceden bildirin. Konuya ilişkin olarak, InfoFinland'ın Aile izni başlıklı sayfalarından bilgi edinin.

Gündelik ebeveynlik paraları vergilendirmeye tâbî olduğundan, size bu ödemelerin yapılabilmesi için vergi kartına (verkortti) gereksiniminiz bulunmaktadır. Konuya ilişkin ayrıntılı bilgileri, InfoFinland'ın Vergilendirme başlıklı sayfasından edinebilirsiniz.

linkkiVerohallinto:
Vergi karnesiFince | İsveççe | İngilizce

Çocuğun doğumundan sonra annelik parası

Annelik parasının ödenme süresi yaklaşık üç ay sürmektedir. Bu süre genellikle hesaplanan doğum tarihinden 30 işgünü önce başlar. InfoFinland'ın Hamile olan anneler için yardımlar başlıklı sayfalarından ek bilgilere ulaşabilirsiniz.

Ebeveynlik parası

Annelik parası dönemi sona erdiğinde, çocuğun velilerinden herhangi biri ebeveynlik iznine ayrılabilir. Bu izne ayrılan ebeveyn çocuğa evde bakar ve karşılığında ebeveynlik parası alır. Ebeveynlik parası için, annelik izninin bitmesinden ve ebeveynlik parası döneminin başlamasından en geç bir ay önce Kela’ya başvuruda bulunulması gerekmektedir. Ebeveynlik parasının alındığı dönem yaklaşık yarım yıl sürmektedir. Ailede ikizlerin doğması durumunda, ebeveynlik parasının ödenme süresi 60 işgünü daha uzun olur.

Annenin doğumdan sonraki 5-12 hafta içinde hekim kontrolüne gitmesi ve hekimden alacağı hekim raporunu Kela’ya ulaştırması gerekmektedir. Bu işlem yapılmazsa, ebeveynlik parası ödenmez.

Ebeveynlik iznine velilerden herhangi biri ayrılabilir. Ebeveynler dönüşümlü olarak izne ayrılabilirler. Ebeveyn aynı zamanda yarı zamanlı bir işte çalışıp, her ikisi de yarı zamanlı olarak çocuğun bakımını üstlenebilirler. Söz konusu bakım süresi için Kela her iki ebeveyne de kısmî ebeveynlik parası öder.

Ebeveynlerden birinin ebeveynlik parası döneminden sonra çocuğa bakmak üzere evde kalmak istemesi durumunda, bu ebeveyn evde çocuk bakımı desteği almak için başvuruda bulunabilir. Ayrıntılı bilgiyi InfoFinland'ın Çocuğa evde bakılması için sağlanan destek başlıklı sayfalarından edinebilirsiniz.

linkkiKela:
Annelere veya babalara yönelik ebeveynlik parasıFince | İsveççe | İngilizce

Babalık parası

Babalık parası (isyysraha) çocuğa bakan babaya verilir. Halk Emeklilik Kurumu (Kela) babalık parasını babalık izni boyunca öder. Babalık parasına örneğin girişimci, işsiz veya öğrenci olmanıza rağmen başvurabilirsiniz. Babalık parası dönemi 54 iş günü, yani yaklaşık dokuz haftadır. Bu günler annenin kullanımına aktarılamaz.

Babalık parası günlerinin tümünü mü yoksa bir bölümünü mü kullanacağınıza kendiniz karar verebilirsiniz. Çocuğun annesi ile birlikte yaşamıyor olsanız da babalık parasını alabilirsiniz.

Çocuğun annesi annelik ya da ebeveynlik iznini kullanırken siz de aynı zamanda babalık iznini kullanabilirsiniz. Bu durumda en fazla 18 babalık parası günü kullanabilirsiniz. 54 babalık parası gününün tamamını örneğin ebeveynlik izninden sonra ayrı olarak da kullanabilirsiniz.

Babalık izninin anne ile aynı zamanda kullanılabilecek 1-18 iş gününü en fazla dört döneme bölebilirsiniz. Ebeveynlik parası döneminden sonraki babalık iznini en fazla iki döneme bölebilirsiniz.

Babalık parası günlerini sadece 2 yaşından küçük çocuğun bakımı için kullanabilirsiniz. Çocuk iki yaşına basınca arta kalmış olsa da artık babalık parası günlerini kullanamazsınız.